Reportage


EEN BEZOEK AAN DE ZEEFDRUKZOLDER

CONCERTPOSTERS VAN VERA:

AL 40 JAAR EEN BEGRIP

Concertposters zeefdrukken bij de Art Division van poppodium Vera: voor de kunstenaars betekent dat méér dan een extra regel op hun cv. Het levert exposities en betaalde opdrachten op. Én de mogelijkheid om vrij werk te blijven maken. Want de kunstenaar kan volledig zijn eigen artistieke gang gaan…

De kunstacademie kon hij ook in andere steden doen, maar Willem Kolvoort (Geleen, 1965) kiest in 1985 voor Minerva in Groningen. Omdat daar ook ‘Club for the International Pop Underground’ Vera zit, met een concertprogramma waar Kolvoort al in zijn woonplaats Hattem van heeft zitten watertanden. Als hij twee jaar later ook nog een plaats als vrijwilliger achter de Vera-tap weet te veroveren, zit hij dicht op het vuur. Gaandeweg zoekt hij het letterlijk hogerop, eindigend op de ‘zeefdrukzolder’ in het oude pand aan de Oosterstraat, waar al sinds eind jaren ’70 van de vorige eeuw de karakteristieke posters en Vera Krant handmatig worden gedrukt.

ART DIVISION

Nu, dertig jaar later, zit Kolvoort er nog steeds. Samen met twaalf andere kunstenaars, ook allemaal vrijwilligers, vormt hij Vera’s Art Division. “Ik begon met de layout van de krant en het fotograferen van optredens.” Er verschijnt een grijns op zijn gezicht. “Nirvana bijvoorbeeld,” vervolgt hij niet zonder trots. “Daarna ben ik gaan zeefdrukken. In die jaren maakte ik rustig 37 posters in een jaar. Nu zijn er veel meer optredens, dus is ook de groep kunstenaars een stuk groter. Ieder maakt jaarlijks rond de twaalf posters.”
Inmiddels zijn een paar van die kunstenaars de zeefdrukzolder binnen komen wandelen: Douwe Dijkstra (Nij Beets, 1993), Jan Hamstra (Amsterdam, 1993) en Kim Hunnersen (Groningen, 1982). De eerste twee studeerden in 2016 als illustrator af aan Minerva, de laatste in 2005. Net als veel van de andere vrijwilligers werken ze in het dagelijks leven als zzp’er in de kunst.

Kim Hunnersen, Jan Hamstra, Douwe Dijkstra en Willem Kolvoort vormen samen met acht andere kunstenaars Vera’s Art Division, de plek waar de unieke concertposters worden gemaakt.

UNIEKE KUNSTWERKJES

Hunnersen ontwerpt al dertien jaar posters voor Vera. “Ik zie dit als mijn vrije werk,” vertelt ze. “Bij een opdracht moet ik rekening houden met allerlei wensen van de opdrachtgever. Hier krijg ik alleen een band- of artiestennaam, verder kan ik me helemaal uitleven op het ontwerp.” Dijkstra vult aan: “Ook de band hoeft het resultaat niet goed te keuren. Ze krijgen vijf zeefdrukken als cadeautje van Vera. En in het algemeen zijn ze er heel erg blij mee.”
De Vera-posters zijn dan ook unieke kunstwerkjes, in een maximale oplage van 55. Verzamelaars hebben ze vaak al van de muur gehaald als ze nog maar net hangen. “De posters hebben in de loop der jaren een bepaalde status gekregen,” constateert Kolvoort. “Vroeger hielden de docenten van Minerva een Vera-poster omhoog om te laten zien hoe het níet moest. Nu zijn ze er juist erg van gecharmeerd.”

SPECIALE TECHNIEK

Hoewel de illustratoren op Minerva de basistechnieken zeefdrukken leerden, maakten ze zich het vak bij Vera pas echt eigen. “Het is een heel speciale techniek, omdat je het beeld in meerdere kleurlagen moet opbouwen,” vertelt Hamstra. “Je moet dus anders denken dan je gewend bent als je illustreert. Maar je leert snel, want je moet wel één à twee keer per maand met een sterk ontwerp komen.”
Hoe meer kleuren een zeefdruk bevat, hoe langer de kunstenaar bezig is, omdat elke kleur een drukgang is. Dijkstra: “Maar je kunt ook tijd besparen door kleuren over elkaar te drukken zodat de onderlaag met de volgende laag mengt en er dus nieuwe kleuren ontstaan.” Hij pakt er een eigen werk bij om het resultaat te laten zien. “Soms bedenk je ook tijdens het proces dat je tóch een andere kleurgang wilt doen,” gaat Hunnersen verder. “Dat is het leuke van het werk. Sommige mensen beseffen niet dat álles handwerk is: je maakt het ontwerp, mengt de kleuren, belicht de zeven… dat is veel specialer dan wanneer je je ontwerp naar de drukker stuurt.”

De complete collectie posters vanaf 1977 vind je op www.vera-groningen.nl/artdivision/archive

Renée Dannis

Sander van der Bij

Facebook
Google+
http://kunstenstad.nl/2017/08/16/concertposters-van-vera-al-40-jaar-een-begrip">
Twitter
YouTube
Pinterest
LinkedIn
MEER KUNST & STAD

Vrouwelijk naakt in de kunst

In het CBK vond een prikkelende paneldiscussie plaats over vrouwelijk naakt in de kunst. Aanleiding voor het gesprek was de #metoo-discussie van de afgelopen maanden. De vrouw in de kunst is een subject geworden, niet langer een object...

LEES MEER >

Stipendium wekt Wad Indianen tot leven

Koos Buist heeft het Hendrik de Vriesstipendium 2017 gewonnen in de categorie beeldende kunst. Hij won de prijs voor zijn fantasierijke plannen rond de imaginaire Wad Indianen. Op de vraag of Buist gelukkig is met de kansen die het stipendium hem biedt, reageert hij gedecideerd: "Absoluut. Het is een welkome en aangename verrassing..."

LEES MEER >

Stipendium is welkome stok achter deur

Nick ter Wal heeft het Hendrik de Vries-stipendium 2017 in de categorie literatuur gewonnen. Voor Ter Wal een aangename verrassing en naar eigen zeggen een stok achter de deur om er nu echt werk van te maken. "De bokaal die bij de prijs hoort, staat nu op mijn schrijfbureau, zodat ik niet vergeet dat ik een boek moet schrijven..."

LEES MEER >

Er kan zo veel met het medium strip

Op de Grote Markt is een strip van Jan-Willem Spakman te zien. Hierin introduceert hij het Groninger Forum als nieuweling die de stad leert kennen. Hulp hierbij krijgt hij van een oude bekende, de Martinitoren. Een gesprek met de jonge stripmaker: “Uiteindelijk is het Forum een jong en naïef figuurtje geworden…"

LEES MEER >

Terugkerende kunst Gabriel Lester zorgt voor hersen-gymnastiek

Nu in het Groninger Museum: de expositie The Return of Lesters Loops van Gabriel Lester. Een soort homecoming voor de kunstenaar die opgroeide in Pieterburen: "Hier ben ik ooit begonnen met het werken met loops..."

LEES MEER >
Meer Kunst & Stad